له‌ ووتووێژێك له‌گه‌ڵ مالپه‌رى رۆژنیوز به‌رێز كاك كامیل نورانى فه‌رد كارگیرى كومیته‌ى ناوه‌ندى سازمانى خه‌بات ى كوردستانى ئێران له‌ وه‌لامى چه‌ندین پرسیار دا تیشكى خسته‌ سه‌ر ره‌وشی كورد له‌ كوردستانى ئێران و له‌ رۆژهه‌لاتى ناوه‌راست و هه‌روه‌ها سه‌باره‌ت به‌ ئێران و دۆخى رژیمى دةسةلآتدارى ئێران دواوه‌. ئه‌وه‌ ده‌قى وتووێژه‌كه‌یه‌:دۆخی رۆژهەڵاتی ناوین بێ كورد چۆن هەڵدەسەنگێنن؟دیارە ئەو پرسیارە زۆر رەهەند وخوێندنەوەی جیاجیا هەڵ دەگرێ، بەلام ئەگەر لە رەهەندی پرۆژەی پەرە سه ندنی دیموكراسی لە ناوچەی خۆرهەلاتی ناوین بروانین و خوێندنەوە بۆ رۆژهەلاتی ناوەراست بە بێ كورد بكەین، بەئەنجامی پۆزەتیڤ لە قازانجی گەلەكەمان و بۆ سەرتاسەری

 

 ناوچەكە دەگەین. ئەو پرۆژەیە كە لەدوای هێرشەكانی ١١ی سیپتامبر لەساڵی ٢٠٠١ لەرێگەی سیاسی و فەرهەنگی و ئابووری و تەنانەت نیزامیەوە دەستی پێكرد، بێگومان ئێستاش بەردەوامە و هەزینە و كاتێكی زۆری بۆ تەرخان كراوە. لێرەدا ئەو پرسیارە دێتەئارا كە لە روانگەی وەلاتە زلهێزەكانەوە گەلی كورد لە كوێی ئەو پرۆژەیە جێ دەگرێ و ئایا بەشێكە لە چارەسەر یا خود بەشێكە لە قوولتر كردنەوەی كێشەكە. بە باوەری من لەروانگەی وەڵاتانی جیهانەوە بەشێكە لە چارەسەرە بۆ رەوتی پرۆژەی دیموكراسی ناوچەی رۆژهەلاتی ناوەڕاست. بە چ شێوەیێك؟ ئەزموونی هەركام لە پارچەكانی كوردستان ئەو راستیە دەسەلمێنێ. ئەزموونی هەرێمی كوردستانی عێراق سەلماندنی لەئەگەری بوونی حكوومەت و دام و دەزگای ئیداری سەرەرای هەموو بێ ئەزموونیەكانی دەوڵەتداری كورد، دەتوانێ ئەزموونێكی سەركەوتوو پێش كەش بكات و باشترین نمونەی دیموكراسی و ئاسایش و پێكەوحەوانەوە بێ، ئەوە لەكاتێكدایە كە بەشەكانی دیكەی عێراق لە وەزعی هاوشێوەی هەریمی كوردستان ئەو سیگناڵەیان نەناردوە و ئێستاش بەدەست دیاردەی تیرۆر و بشێوی سیاسی و ئاڵۆزییەوە دەناڵێنن. لەبەرانبەریش دا ئەزموونی كوردستانی ئێران و كوردستانی تركیا لەئێستا دا زیاتر ئەوە دەردەخا كە لەئەگەری حاشاكردن لە بوونی كورد و پێشێلكردنی مافەكان و بە هەڵپەسێردراو مانەوەی كێشەكانی، كورد بێ دەنگ نابێ و بەئامرازی جۆراوجۆرەوە بەرەورووی دەسەلاتدارە دیكتاتۆرەكان دەبێتەوە. ئەو راستیانەی ئاماژەم پێكرد، بژاردەی رۆژهەلاتێكی ناوەراستی بێ كورد بێ مانا و ناتەواو دەكا و ناوچەكە وەلاتە زلهێزەكانیش بە تەواوی لەو راستیە ئاگادارن. بەلام نابێ ئەوەش لە یاد كەین بەداخەوە خوێندنەوە و دان نان بە كورد تا ئێستاش لە رەهەندە گشتیەكەیەوە بوونی نییە و زیاتر وەك كێشەی وەلاتانی ئێران و تركیا و سوریا و عیراق لێی دەرواندرێ.

 

• بەهاری پار بەهاری سەرهەڵدانی نەتەوەكانی خۆرهەڵاتی ناوین لە دژی دیكتاتۆرەكان بوو، ئایا ئەم ڕەوتە بەلاڕێدا چوو، یان بەردەوام دەبێت؟

 

ئەوە راستیەكە لە ساڵ و نێوەێك لەمەوبەرەوە شەپۆلێك هەستانی گەلانی ناوچەكە لەدژی دیكتاتۆرەكان دەستی پێكردووە و لە دوای رووخانی چه ند دەسەلاتی دیكتاتۆری ئیستا لە سوریە بەردەوامە. بە باوەری من پێوانە بۆ بە لارێداچوون و یان بەردەوام بوونی رەوتێك پەیوەست نییە بەوەی كە ئایا بە عەمەلی لە جەریان دایە یان نا؟ گووتاری دیموكراسیخوازی و دژە دیكتاتۆری بۆتە گووتاری گشتگیر و سەرجەم رۆژهەلاتی ناوەڕاستی گرتۆتەوە. دیارە رێژەی واتاداربوونی ئەو گووتارە دەبەسترێتەوە بە كردارەوە، بەلام ئەو كردارەش پەیوەستە بە كۆمەلێك فاكتەری نێوخۆیی و دەرەوەیی و هەل و مەرجی وەلاتان و نیزامەكانیان تێیدا دەور و نەخشی هەیە. بە باوەری من هەتا ئەو گوتارە هەروا لە بەهێزی دا بمێنیتەوە لە ئەگەری هاتنە ئارای هەر دەرفەتێك سیستماتیك دەچێتە ناو خانەی عەمەلەوە و سەرهەڵدان و راپەرینی گەلانی لێدەكەوێتەوە.

 

• كورد بە گشتی حاڵەتێكی تایبەت بە خۆی هەیە، ئایا ئێمە دەتوانین باڵانسی هێز لە ناوچەكەدا بە قازانجی خۆمان بگۆڕین؟

 

دابەش بوونی كورد بە سەر چوار وەلات حاڵەتێكی تایبەتی بەخشیوە بەنەتەوەی كورد. بە باوەری من سەرەڕای ئەوەی چەندە ئەو بەستێنە ئامادەیە یان نا بەڵام گۆرینی بالانسی هێز لە ناوچەكە پەیوەستە بە بوونی قەوارە و چوارەچێوە و كیانێكی سیاسی كە كورد خۆی تێدا ببینێتەوە و خاوەن دام و دەزگا و ئیدارەی سەربەخۆی حكومەتداری بێ. هەڵبەت بوونی فاكتەرەكانی یەكێتی و یەكریزی و بە هێزی ژێر بینا و پاشخانی ئابووری و سەرچاوەی ژێر زەوینی و دەسەلاتێكی دیموكراتیك و خەڵكیی دەور و نەخشی خۆی دەبێ لەوەدی هاتنی ئەو ئامانجە.

 

• كوردی رۆژهەڵات لە گۆڕینی ئاراستەی سیاسیی وڵاتدا تا ئێستا ئەگەر لاوازترین نەبێت، ئەوا لە ئاستی پارچەكانی دیكەو و تەنانەت كوردانی رۆژئاوای كوردستانیشدا خۆی لاواز پیشانداوە، هۆی ئەم لاوازییە چییە؟

هەڵسەنگاندنی بزووتنەوەی رزگاریخوازانەی كوردستانی ئێران لەگەڵ خەباتی پارچەكانی دیكەی كوردستان بەبێ لەبەرچاو گرتنی نیزامی دەسەلاتدار و سترۆكتۆر و پێكهاتەی وەلاتەكان و پاشان قەزاوەت لەسەر بە هێزی و بێ هێزیان خۆی لە خۆیدا راست نیە. هەَلبەت لەیەكەم چاوخشاندنێك و بە بێ لەبەرچاو گرتنی هۆكانی، ئەو لاوازییە دەردەكەوێ بەلام بە باوەری من بوونی ئەو حاڵەتە پەیوەست نییە بە لاوازی و یان كەم كاری و بێ توانایی كورد و بزووتنەوەكەی لە كوردستانی ئێران. رژیمی ئێران دیكتاتۆرییەكی موتلەقی توتالیتاریسمی فاشیستی بە كەمترین ئینعتافی سیاسیە لە راست گەلانی ئێران و لەهەمان حاڵدا وەلاتێكی بەربەرین و بەربلاوە و جگە لە كورد ٥ نەتەوەی دیكەی تێدا دەژێ و ئەوە لەكاتێكدایە كە لە باقی پارچەكانی دیكە بەمجۆرە نییە. ئەو هەڵسەنگاندنە باشتر وایە لەناو گەلانی ئێران بكرێ و ئەمجار دەردەكەوێ كە كورد و بزووتنەوەكەی تا چ رادەیێك بە هێزن و خەباتێكی بێ وچان لەئارادایە. كورد لە حاستی ئێران خاوەن ئەكتیڤ ترین و باڵغترین جولانەوەیە و ئەوراستیەش هەر لەسەرەتای هاتنە سەر دەسەلاتی نیزامی ئاخوندی و تەنانەت بە ئیعترافی خودی ئازادیخوازان و گەلانی پێكهێنەری ئێران دەركەوتووە و تا ئێستاش ئەو كرۆكە وەك خۆیەتی. ئەوە راستیەكە،  كە كورد بە تەنیا لەوەلاتی ئێران ناتوانێ كاریگەرییەكی ئەوتۆی بەسەر گۆرینی رێرەرەوی سیاسی وەلاتەوە هەبێ و پێویستی بە هاودەنگی و هاوپەیمانی باقی پێكهاتەكانی ئەو وەلاتەیە.

 

• ٤- پارچەكانی كوردستان كەڵەحیزب و كەڵەپیاوی بەرپرسیاری خۆیان هەیە. پیتوانییە ئەمە لە رۆژهەڵاتدا ئەمە بووەتە كێشە و تەنانەت پێكەوە هەڵكردنیشی لێكردوون بە تراویلكە؟

 

ئەو هۆیانە كە باستان كردووە و دەیان هۆی لاوەكی دیكەی وەك بوونی ئینشعاب و زۆر بوونی ئەحزاب و ...هتد، لەواقعی خۆی كێشە نین لەبەردەم پێكەوبوون و حەوانەوەی لایەنەكان. لەراستی دا ئەوانە خاڵی بەهێزی نەتەوەێكن و دەرفەتێكن بۆ پتەو بوونی ریزەكانی ئەو نەتەوەییە. ئەگەر بگەڕیینەوە بۆ ریشە و بناغەی لەمپەرەكانی ئێستای بەردەم وەدی نەهاتنی یەكریزی و تەبایی نەتەوەیی تەنیا بە یەك وەلام دەگەین و ئەویش لاوازی عەقلیەتێكی دیموكراتیك و هەروەها كەم باوەری بە حاكمیەتی خەڵك و گەڕانەوە بۆ دەنگی خەڵك و بەرژەوندییە نەتەوەییەكانمانە. بەداخەوە سەرەرای ئەزموونێكی زۆر و تێپەرینی ساڵیانێكی زۆر بە سەر خەباتی كورد لە هەركام لەپارچەكانی كوردستان هێشتا ئەو عەقلیەتە دیموكراتیكە زۆر لاوازە و نەبۆتە كلتوورێك كە تاكی كوردی تێدا پێناسە بكرێ. نالێم هەر نییە بەلام ئەو جۆرەی كە شیاوە و پیویستە نابیندرێ. كەسایەتی كاریزما و حیزبی بە هێز بە بوونی عەقلیەتێكی تەندورستی نەتەوەیی دەبێتە مایەی خێر و خۆشی بۆ نەتەوەێك و بە پێچەوانەش بەدڵنیاییەوە نەهامەتی و زیانی بەدواوە دەبێ.

 

• شەڕی ڕاگەیاندن یانی لە كاتی پێویست و گونجاویشدا شەڕكردن. ئایا ئەمە هەمان گوتاری براكوژی نییە كە لە سەرەتای شۆڕشی ١٣٥٧ ەوە تا ئێستا بەردەوامە و دەبووژێتەوەو رۆژهەڵات لەبەریەك هەڵدەتەكێنێ؟

بوونی هەڵكەوتەی جوغرافیاییمان لە ناوچەی رۆژهەلاتی ناوەراست و پاشان لەوەلاتی دیكتاتۆرلێدراوی ئێران كە هەردووك مەوقعیتە جوغرافیاییەكە وەك ناوەندی بالادەستبوونی كلتووری داخراویی و نەحەوانەوە و ناتەبایی دێنە ئەژمار، بێگومان كاریگەری و شوێنەواری خەراپی لەسەرمان بە جێ هێشتووە. شەری راگەیاندن لەو ناوچەیە بەواتای جەنگ لەكاتی پێویستیش دێ، بەلام لەوەلاتانی پێشكەوتوو و خاوەن سیستەمی دیموكراسی چەمكێك بەناوی شەڕی راگەیاندن بەو پێناسەیە نابیستی بەڵكو لەو وەلاتانە وەك ركابەری سیاسی لایەنەكان باسی لێوە دەكرێ. بێگومان هەروەك لەوەلامی پرسیارەكەی پێشوو وەلامم دایەوە ئامادە نەبوونی عەقلیەتێكی بە تەواوی دیموكراتیك رێگە بۆ هاتنە ئارای هەر رووداوێكی نەخوازراو و زیانبار بۆ نەتەوەكەمان و یەك لەوان شەڕی براكوژی خۆش دەكات.

• كۆنگرەی نەتەوەیی قەرار وایە لە هەولێر ببەستێت و وا پێشبینی دەكرێت كە لە بەشی رۆژهەڵاتییەكان بدەن بە پارچەكانیتر و حەسێبی جددی لەسەر رۆژهەڵات نەكەن، ئایا ئەم پێشبینییانە لایەنەكانی رۆژهەڵات زیاتر لەت دەكات یان بەرەوە یەكگرتوویی دەیانبات؟

 

ئەوەی تا ئێستا دەبیسترێ تەنیا لەچوارچێوەی پێشنیارێكە كە لە لایەن بەرێز مەسعودبارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستانەوە پێش كەش كراوە و تا ئێستا كاتەكەی دیاری نەكراوە و پرس بە لایەنەكان نەكراوە و یان لانی كەم ، راوێژ و ئاگاداركردنەوەی رەسمی بە ئێمە وەك سازمانی خەبات نەگەیشتووە. من گومانم هەیە ئەو جۆرەی بەرێزتان دەفەرموون لایەنەكانی كوردستانی ئێران پەراوێز بخرێن، چوونكە نەفسی كۆنگرەكە بە مەبەستی یەكێتی و لێكنزیكبوونەوەی لایەنە كوردستانیەكانە و ناوی كۆنگرەكە ٤ پارچەی كوردستانە، ئیتر چ مانایێك دەدا ئەگەر لایەنێك كەمتەرخەمی لەراست دا بكرێ. لە لایێكی دیكەوە بە بێ لەبەرچاو گرتنی ئەو پێش بینیە سەرەتاییانە پیموابێ ئەگەر لایەنەكانی كوردستان بتوانن بە هاودەنگی بەشداری كۆنگرەكە ببن هەنگاوێكی زۆر بە كەڵكیان ناوە هەر چەندە بە لەبەرچاو گرتنی دۆخەكە بە دووریشی دەبینم ئەو هاودەنگیە شایەنە وەدی بێ.

 

 

• ٣ بەرەی لایەنەكانی رۆژهەڵات لە كۆنفرانسی ژنانی چوارپارچەدا بینراوە. دەستەیەك كە پتەتر و خاوەن بریارترن و كۆنفرانسیان بایكۆتكرد، دەستەیەك بە ناوی ٤ وردە رێكخراوەوە كە زۆر كاریگەر نین و پژاك – یش بە تەنیا كە دەكەوێتە گرووپی هاوپەیمانانی رۆژهەڵاتی باكوورەوە. ئایا هەر ئێستاشی لەگەڵ بێت، ماڵی رۆژهەڵات شەق نەكراوە؟

بەشداری و بەشدار نەبوونی ئەو رێكخراوانە دەتوانێ بە هۆی سیاسەتە تایبەتەكانی ئەو رێكخراوانەوە بێ و رەنگە هۆی سیاسی و شێوەی بۆچوون و روانگەی هەر كام لەو رێكخراوانە تێدا دەور ببینێ. ئەوەی دەگەرێتەوە بۆ هەڵویستی ئەو ٨ رێكخراوەی كە بایكۆتی كۆنفرانسەكەیان كرد و من تا رادەیێك زانیارییم لەسەری هەیە، بەو هۆیە بووە كە ئەو جۆرەی پێویست و شایان بووە ژنانی رۆژهەلات هەر لەپرس پێكردن و بەشداری پێكردن و رێژەی دەنگەكانیان لەبەرچاو نەگیراون و كەم لوتفیان لەگەڵ كراوە. پاشانیش زۆریان هەوڵداوە رێگەیێك بۆ بەشداری كردن لە كۆنفرانسەكە دا بدۆزنەوە، بەلام لەدوای چەندین دانیشتن لەگەڵ بەرێوەبەران و ئەندامانی شاندی ئامادەكار بەدەرئەنجامێك نەگەیشتوون. بەلام نابی بیشارینەوە كە ناكۆكی حیزبەكانیش لە یەك دەنگ نەبوونی رێكخراوەكانی ژنانی كوردستانی ئێران بێ دەور نەبووە. جێگەی داخە كە رادەی ناكۆكیەكان بە هۆی هەیمەنەی بەرژوەندییە حیزبیەكان زۆر كات رێكخراو و لقەكانی ناو حیزبەكانیش دەگرێتەوە. بە بروای من ئەو رێكخراوانە زیاتر خەمی چینایەتی و پاشان نەتەوەكەیان هەبێ،باشترە .

 

 

• حیزبە خاوەن ناسنامەكانی رۆژهەڵات هیچ پلانێكی ئەوتۆیان نیە بۆ یەكگرتوویی و پێكەوە كاركردن و ئەمەش هێندەی تر لە بەرچاوی ڕای گشتیدا تەریكیان دەخات، پێشنیاری بەڕێزتان بۆ هاتنەدەرەوە لەو دۆخە چییە؟

 

دیارە پیشنیاری منیش لە دەرەوەی بازنەی پێشنیارە باسكراوەكان دا نییە و ئەو بابەتە كێشەیێك نییە چارەسەری نەبێ و ئاگاداری نەبین. بە باوەری من پێویستە لە هەنگاوی یەكەم دا كار بۆ پێشگرتن لە خەسارەتە زیانبارەكانی بەردەوام بوونی ئەو دۆخە بكەین وەك رووردانی شەری براكوژی و لەكیس دانی دەرفەتەكان و بژاردەی نەخوازراوی دیكە. دیارە ئەوەش لە رێگەی رێكەوتننامەیێكی نەتەوەیی كە لایەنەكان لەسەر چەندین خاڵی گشتگیر وەك حەرام بوونی شەری براكوژی و چارەسەر نەكردنی كێشەكان بە چەك و گەرانەوە بۆ دەنگی خەڵك و سەروەری یاسا هاودەنگ و بەلێندار بكا وەدی دێ. پاشان دەبێ هەنگاوی ئاسایی كردنەوەی دۆخەكە بگرینە پێش و ئەو ناكۆكی و شەرە دندوكانەی جاروبار دەیبینین بگەێنینە كەمترین رێژەی خۆی و وێرای ئەوەش كار بۆ نەهادینە كردنی كلتوورێكی دیموكراتیكانە و پلورالیزم و یەكتر تەحمول كردن بە مانا راستەقینەكەی خۆی، بكەین. لەو پێناوەدا یەكێك لە كارەكانمان پەرەدان بە گووتارێكی نەتەوەیی بە دوور لە روانگەی تەسكی حیزبایەتیە. "مەناخیم بێگن" گەورە سەركردەی ئیسرائیلی لە بیرەوەرییەكانی سەبارەت بەدامەزراندنی دەوڵەتی ئیسرائیل دەلێ ئێمە هەرگیز ئەندامانی رێكخراوەكەمان بەوە رانەدەهێنا رەقیان لە ئەندامانی جوولەكەی باقی حیزبەكان ببێتەوە و ئیسرائیل و قازانجەكانی بۆ ئێمە هێڵی سوور و یەكلایكەرەوە بوو. بە بروای من ئێمەش دەتوانین وا بكەین كوردستان و بەرژوەندییەكانی لەسەرووی هەموو خەم و كارەكانمانەوە بێ.

 

 

• ئێران هیچ بەربەستێك لە رۆژهەڵاتدا لە بەرانبەر خۆیدا نابێنێ و زۆر بە ئاشكرا خەریكی قەڵاچۆكردنی گەلەكەمانە و ئەمەش وایكردووە هەژموونی ئێران لە باشووردا فراوانتر بێت لە جاران. ئایا كاتی ئەوە نەهاتووە كە بە راشكاوانە حكوومەتی هەرێم لە كارتی فشاری هێزەكان بۆسەر ئێران بە مەبەستی پاشەكشەپێكردنی ئێران كەڵك وەربگرێت؟

 

بێگومان دەسەلاتی ئێران زیاتر لە هەر كاتێكی دیكە لە قەیراندایە,قەیرانە نێودەوڵەتی و نێوخۆیی و ناو سیتەمی دەسەلاتیش بە تێكرا بەرۆكی رژیمیان گرتووە و ئاسۆیان لە بەردەم نیزام و دەسەلاتدارەكانی ئێران تاریك و لێڵ تر كردووە. سیاسەتی هەمیشەیی رژیمی ئاخوندی ئەوە بووە كە قەیرانەكانی بباتە دەرەوەی سنوورەكانی وەلاتی ئێران و لە رێگەی دەستێوەردان و تێكدانی وەلاتانی ناوچەكە سەرپۆش بنێتە سەر قەیرانە جیددیەكانی. هەرچەند رژیمی ئێران لە رێگەی دەست و پێوەندەكانیەوە خەریكی هەڕەشە كردن لە قازانجەكانی هەرێمی كوردستانە بەلام بە بروای من هاوسەنگی هێز لەم یەك دوو ساڵەی رابردوو گۆرانی بە خۆی بینیوە و رژیم بە هۆی قەیرانەكانی خۆی و لەدەست دان و لاوازبوونی هاوپەیمانەكانی وەك رابردوو ناتوانێ لە هەڵوێستی بە هێزەوە دەركەوێ، لەبەرانبەریش دا حكوومەتی هەرێمی كوردستانیش هەتا دێ گەشە سەندن و پێش كەوتنی زیاتر وەدەست دێنێ و سەرنجی دنیای دەرەوەی بۆ هەرێمی كوردستان راكێشاوە. هەرێمی كوردستانی كارتی زۆری بۆ كایەكردن لەگەڵ دەسەلاتی ئێران بەدەستەوەیە و لە لێدوانەكانیش هەر چەند لە سەر پێوەندی دۆستانە پێداگری دەكرێتەوە بەلام لایەنی بێ منەتی و قەبووڵنەكردنی دەست تێوەردانی بێ جێ و رەدكردنەوەی لێدوانە نادروستەكانی رژیمی ئێرانیش دەبیندرێ. سەبارەت بەو كارتەش كە ئیشارەت پێكردووە پێموابێ لایەنە سیاسیە رەسەنەكانی كوردستان ئامادە نەبن وەك كارتی فشار كەڵكیان لێ وەرگیرێ. بەلام بێ گومان ئەگەر هەڕەشە و مەترسیەكان سنووری خۆیان ببەزێنن هەر لایەنە بەپێی هەڵوێستی نەتەوەیی خۆی دەجولێتەوە.

 

 

• حكوومەتی هەرێم دەیەوێ خاوەندارێتی كورد بە گشتی بكات، بەربەستەكانی سەر ئەم رێگایە چین؟

 

ئەگەر لە مەبەستی پرسیارەكەت گەیشتبم، هەر ئێستا هەرێمی كوردستان بۆتە مەكۆێك بۆ رووتێكردن و بازەرگانی و كار و نیشتەجێ بوونی كوردەكانی هەر چوار پارچەی كوردستان و كورد بە گشتی بە چاوی رێزەوە دەروانێتە هەرێمی كوردستان و ئەو ئەزموونە بە ئی خۆی و پاراستنیشی بە ئەركی خۆی دەزانێ.

 

• ئایا دەتوانین لە هێزی هەرێم بۆ پاشەكشەی ئێران لە كوردستان كەڵك وەربگرین؟ ئایا ئەم متمانە نەتەوەییە دروست بووە كە هەرێم پشت لە تاران بكات؟

پێم وانەبێ هیچ كام لە لایەنەكانی كوردستانی ئێران ویست و داواێكی لەم جۆرەیان هەبێ لە هەرێمی كوردستان و پاشانیش ئەو بابەتە زۆر پێوەندی بە متمانەی نەتەوەییەوە نییە. هەرێمی كوردستان بەشێكە لەوەلاتی عێراق و پێبەندی دەستووری بنەرەتی ئەو وەلاتەیە و ناتوانێ لەچوارچێوەی دەستووری وەلات و یاسا و رێوشوێنە نێودەوڵەتیەكان بەدەر، هەنگاوێكی لەمجۆرە بنێ ئەگەر داواشی لێبكرێ.

 

• پارچەكانیتر چەندە دەتوانن هێزی یارمەتیدەری رۆژهەڵات بن بۆ رزگاربوونی لەم قەیرانە ئابووری و سیاسییەی تێیكەوتووە؟

 

بە بروای من ئاڵوگۆر لە هەركام لە پارچەكانی كوردستان روو بدا ئەو ئاڵوگۆرانە كاریگەرییان دەبێ بەسەر بەشەكانی دیكەی كوردستانیش. هەر بۆیە ئەگەر هەر كام لە پارچەكان بۆ پێش خستنی جولانەوەی رزگاریخوازانەی خۆیان تێبكۆشن و مافەكانیان دەستەبەر بكەن ئەوا یارمەتی یەكدیان داوە و دۆزی نەتەوەی كوردیان پێش خستووە. لە سەقامگیریی و دامەزراوەیی دا دەكرێ چاوەروانی یارمەتیش چ مەعنەوی و چ مادی بكرێ، بەلام لەنەبوونی ئەو هەل و مەرجە چاوەروانیەكی وەدی نەهاتوویە.

 

• دۆسیەی ناوكیی ئێران، لەوانەیە ئێران تووشی قەیرانێكی گەورەتر بكات، یان لەوانەیە بەرەو دەربازبوون لەو قەیرانەی ئێستای بكات كە تێیدایە، ڕای بەڕێزتان لەم بارەیەوە چییە؟

ئەوەندەی دەركەوتووە تا ئێستا لەدوو حاڵەت زیاتر نییە، یا رژیم دەست لەبەرنامە ئەتۆمیەكانی هەڵدەگرێ و بە مەرجەكانی كۆمەڵگای نێودەوڵەتی رازی دەبێ یا ئەوەی كە بەستێن بۆ قولتر كردنەوەی كێشەكان و بەكاربردنی زۆر لە لایەن وەلاتانی جیهان لەبار دەكا. راستیەكەی ئەوەیە كە ئێران تەنیا رێگەی مانەوەی خۆی لە دەستڕاگەیشتن بەو چەكە دا دەبینێتەوە و لەبەرانبەریش دا وەلاتانی جیهان، بە هۆی سیاسەتە شەرئەنگیزییەكان و گوماناویی بوونی بەرنامە ئەتۆمیەكانی ئێران داوای راگرتنی پیتاندنی ئورانیۆم و پێبەند بوون بە رێكەوتنامە و بەڵینەكانی دەكەن و لەوپێوەندییەش دا زۆر پێداگرن. ئەوەی كە ئایا ئێران دەتوانێ بەرەنگاری فشار و هەرەشەكانی كۆمەڵگای جیهانی ببێتەوە و لەرێگەی سیاسەتی كات بە فیرۆ دان لەسەر ئەو هەڵوێستەی بەردەوام بێ ، بە بروای من ناتوانی تا سەر درێژە بەو سیاسەتە ناسراوەی بدا. هەر چەند دژوارە زانینی هەر كام لەو بژاردانە بەلام بە باوەری من رژیم لەكۆتایی دا لە هەڵوێستەكانی پاشەكشە دەكا و پێبەندی ویست و داواكارییەكانی كۆمەڵگای جیهانی دەبێت. چونكە لە ئەگەری بەردەوام بوون لەسەر گوێنەدان و روودانی شەڕ ئەو شەرە بەدڵنیاییەوە بە گۆڕینی دەسەلاتی ئێران كۆتایی دێ هەڵبەت بە تیچووێكی زۆرتر، بەلام لە ئەگەری هەڵبژاردنی رێگەی دووهەم بە خەیاڵی خۆیان رەنگە بتوانن تەمەنی دەسەلاتەكەیان درێژتر بكەنەوە.

 

 

 


ڕێکه‌وت: 2012-06-03 20:46:02
به‌شی ( نوورانى فه‌رد: رێكەوتننامەیێكی نەتەوەیی كە لایەنەكان بەلێندار بكا بۆ پێش گرتن له‌ به‌ فیرۆ چوونى ده‌رفه‌ته‌كان )







تاگی ئه‌رشیڤی خه‌بات مێدیا
خوێنه‌ران له کاتی گه‌ران بۆ ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ توانیویانه‌ ئه‌و نووسینه بدۆزنه‌وه‌